กรด-เบส

รูปแสดงการเปลี่ยนสีของกระดาษยูนิเวอร์ซัลอินดิเคเตอร์

สารละลายใดที่มีค่า pH น้อยกว่า 7 สารละลายนั้นมีสมบัติเป็นกรด

สารละลายใดที่มีค่า pH มากกว่า 7 สารละลายนั้นมีสมบัติเป็นเบส

สารละลายใดที่มีค่า pH เท่ากับ 7 สารละลายนั้นมีสมบัติเป็นกลาง

ความหมายและสมบัติของกรด-เบส และเกลือ

กรด  คือ สารประกอบที่มี H และเมื่อละลายน้ำจะแตกตัวให้ H ⁺   หรือ H ₃O ⁺

เบส  คือ สารประกอบที่มี OH และเมื่อละลายน้ำจะแตกตัวให้ OH ^–

เกลือ  คือ สารเคมีที่เกิดจากกรดทำปฏิกิริยากับโลหะ เช่น  ดีเกลือ (MaSO₄)

จุนสี (CuSO₄) หรือเกิดจากกรดทำปฏิกิริยากับเบส เช่น เกลือแกง (NaCl)

สมบัติของกรด

1. มีรสเปรี้ยวและมีฤทธิ์กัด เช่น มะนาว น้ำส้มสายชู และกรดที่ใช้ในแบตเตอรี่รถยนต์ คือ กรดกำมะถัน ฯลฯ

2. เปลี่ยนสีกระดาษลิตมัสจาก น้ำเงินเป็นสีแดง ในบ้านเราสามารถใช้ดอกอัญชันทดสอบแทนได้

3. ทำปฏิกิริยากับเบสได้เกลือกับน้ำ

4. ทำปฏิกิริยากับ โลหะ ได้ แก๊สไฮโดรเจนและเกลือของโลหะ

5. ทำปฏิกิริยากับสารประกอบ คาร์บอเนต ได้แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์

6. ทำปฏิกิริยากับสารประกอบ  ซัลเฟตได้แก๊สไข่เน่า (H₂Sไฮโดรเจนซัลไฟต์)

กรดที่นำมาบริโภคได้ เป็นกรดที่ได้จากพืช หรือที่เรียกว่ากรดอินทรีย์ เป็นกรดอ่อน ใช้ประกอบอาหารหรือปรุงแต่งรสอาหารได้ เช่น น้ำมะนาว น้ำมะขามน้ำมะกรูด น้ำส้มสายชู (แท้)

กรดที่นำมาบริโภคไม่ได้ เป็นกรดจากแร่ธาตุ หรือเรียกว่า กรดอนินทรีย์ เป็นกรดที่รุนแรง หรือ กรดแก่ ไม่ควรนำมาปรุงแต่งอาหาร เช่น กรดซัลฟุริก กรดเกลือกรดประเภทนี้จะกัดโลหะและละลายสารบางอย่างในพลาสติกได้ จึงไม่ควรเก็บในขวดพลาสติกหรือโลหะ กรดจากแร่นี้ หากทดสอบกับเจนเชียน

ไวโอเลตจะเปลี่ยนจากสีม่วงเป็นสีน้ำเงิน

สมบัติของเบส

1. มีรสฝาดและขม เช่น  น้ำปูนใส  ผงฟู น้ำแอมโมเนีย

2. เปลี่ยนสีกระดาษลิตมัสจาก สีแดง เป็น สีน้ำเงิน

3. ถูกับมือจะรู้สึกลื่นคล้ายสบู่

4. ทำปฏิกิริยากับ ไขมัน ได้ สบู่ (เบสต้มกับไขมันได้สบู่)

5. ทำปฏิกิริยากับ แอมโมเนียมไนเตรท ได้ แก๊สแอมโมเนีย

6. ทำปฏิกิริยากับ โลหะอะลูมิเนียม ได้ แก๊สไฮโดรเจน

เบสที่นำมาบริโภคได้ ได้แก่ ผงฟู (โซเดียมไฮโดรเจนคาร์บอเนต)น้ำปูนใส น้ำขี้เถ้า ควรใช้ในปริมาณน้อย หากใช้มากจะให้โทษแก่ร่างกายได้ เช่น ใช้ทำขนมให้ฟูหรือใช้โซเดียมไฮโดรเจนคาร์บอเนต (โซเดียมไบคาร์บอเนต) ลดความรุนแรงของกรดในกระเพาะอาหารให้เจือจางลง เบสที่ไม่ควรนำมาใช้บริโภค เป็นเบสที่รุนแรง ทำให้เกิดอันตรายได้ เช่น โซดาไฟ (โซดาแผดเผา = โซเดียมไฮดรอกไซด์)